Manchester United là một trong những câu lạc bộ bóng đá thành công và có lịch sử lâu đời nhất thế giới, và chính các huấn luyện viên là những người đã góp phần tạo nên thương hiệu Quỷ đỏ như ngày hôm nay. Kể từ những ngày đầu thành lập với tên Newton Heath vào năm 1878, câu lạc bộ đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm, với những người quản lý khác nhau, mỗi người mang đến triết lý riêng, xây dựng đội hình và đặt dấu ấn cá nhân lên lịch sử của CLB. Từ những thư ký-nhà quản lý ban đầu đến những nhà chiến lược đẳng cấp thế giới, mỗi giai đoạn của câu lạc bộ đều gắn liền với tên tuổi của người huấn luyện viên MU dẫn dắt.
Giai đoạn đầu (1878-1945): Từ Newton Heath đến Manchester United
Trước năm 1914, Manchester United chưa có huấn luyện viên chính thức theo nghĩa hiện đại. Thay vào đó, đội bóng được quản lý bởi một ủy ban cử ra các thư ký, người vừa có vai trò hành chính vừa điều hành hoạt động thi đấu. Giai đoạn này đánh dấu những bước đi đầu tiên của câu lạc bộ, những khó khăn về tài chính và sự kiện quan trọng nhất là sự chuyển đổi tên từ Newton Heath sang Manchester United vào năm 1902, sau khi đội đứng trước nguy cơ phá sản.
Người huấn luyện viên đầu tiên
Ernest Mangnall, người được bổ nhiệm vào năm 1903, được công nhận là người huấn luyện viên MU đầu tiên mang lại thành công cho câu lạc bộ. Dưới sự dẫn dắt của ông, Manchester United giành chức vô địch quốc gia đầu tiên vào năm 1908, tiếp theo là chức vô địch FA Cup năm 1909 và chức vô địch quốc gia lần thứ hai năm 1911.
Mangnall không chỉ xây dựng đội hình xung quanh các cầu thủ xuất sắc như Billy Meredith và Charlie Roberts, mà còn có ảnh hưởng lớn trong việc xây dựng sân vận động Old Trafford mới. Tuy nhiên, sau thành công đó, ông rời câu lạc bộ vào năm 1912 để gia nhập đối thủ địa phương Manchester City, một sự kiện gây xáo trộn lớn cho đội Quỷ đỏ.
Huấn luyện viên toàn thời gian – John Bentley
Sau Mangnall, John Bentley giữ chức vụ thư ký-nhà quản lý trong hai năm, nhưng không đạt được thành tích đáng kể. Đến năm 1914, Jack Robson trở thành người giữ vai trò huấn luyện viên toàn thời gian của câu lạc bộ. Thế chiến thứ nhất gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến bóng đá Anh, và dù Robson cố gắng duy trì đội hình, câu lạc bộ phải xuống hạng năm 1922, chỉ vài tháng sau khi ông từ chức do bệnh viêm phổi và qua đời.
Sự biến động của các huấn luyện viên liên tiếp
Giai đoạn này còn chứng kiến những huấn luyện viên khác như John Chapman, người đã giúp đội trở lại hạng nhất sau khi xuống hạng, nhưng lại bị Liên đoàn bóng đá Anh đình chỉ vì lỗi cư xử chưa bao giờ được tiết lộ.
Clarence Hilditch trở thành huấn luyện viên kiêm cầu thủ đầu tiên của câu lạc bộ, nhưng thời gian tại vị rất ngắn.
Herbert Bamlett, người nguyên là trọng tài, không thể đưa đội đạt được thành tích cao nhất, với vị trí cao nhất chỉ là thứ 12 và đội phải xuống hạng một lần nữa trong mùa giải 1930/31.
Walter Crickmer, người thay thế Bamlett, hai lần giữ vị trí huấn luyện viên, nhưng không thể đưa đội trở lại hạng nhất.
Sau đó, Scott Duncan quản lý câu lạc bộ từ năm 1932 đến 1937, có một số thành công, nhưng cũng không thể duy trì đội ở giải hạng nhất lâu dài.
Giai đoạn kỷ nguyên Matt Busby (1945-1969): Huyền thoại Quỷ đỏ
Tháng 10 năm 1945 đánh dấu một bước ngoặt lớn trong lịch sử Manchester United khi Matt Busby được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng MU. Người tài năng người Scotland đã yêu cầu được kiểm soát toàn quyền trong việc chọn lựa đội hình, chuyển nhượng cầu thủ và tập luyện, một điều chưa từng có ở nhiều câu lạc bộ thời đó. Dưới sự dẫn dắt của Busby, Manchester United trở thành một lực lượng đáng gờm, với những đóng góp quan trọng cho bóng đá thế giới.
Trong những năm đầu, Busby liên tục đưa đội về nhì ở giải vô địch quốc gia các năm 1947, 1948 và 1949, trước khi giành chức vô địch giải hạng nhất năm 1952 – danh hiệu quốc gia đầu tiên của câu lạc bộ sau 41 năm. Ông còn giành được chức vô địch FA Cup năm 1948, mở ra kỷ nguyên thành công kéo dài.
Đặc biệt, Busby có tầm nhìn chiến lược khi xây dựng đội hình xung quanh các cầu thủ trẻ tài năng, thành lập “Những đứa trẻ của Busby” (The Busby Babes), đội hình với độ tuổi trung bình chỉ 22. Đội này giành hai chức vô địch liên tiếp năm 1956 và 1957, và trở thành câu lạc bộ bóng đá Anh đầu tiên tham dự Cúp C1 châu Âu năm 1957, gây ấn tượng mạnh mẽ với chiến thắng lịch sử 10-0 trước Anderlecht.
Thảm họa hàng không Munich ngày 6 tháng 2 năm 1958 đã cướp đi sinh mạng của tám cầu thủ trong đội hình, bao gồm những ngôi sao như Duncan Edwards, Tommy Taylor và Billy Whelan, và khiến Busby bị thương nặng, phải nằm viện hồi phục.
Trong thời gian Busby ở bệnh viện, trợ lý huấn luyện viên Jimmy Murphy đã tạm thời thay thế ông, dẫn dắt đội lọt vào trận chung kết FA Cup năm 1958, dù thua trước Bolton Wanderers. Sau khi Busby bình phục, ông tiếp tục xây dựng lại đội, đưa ra những bản hợp đồng quan trọng và tái thiết Quỷ đỏ để trở thành lực lượng hàng đầu châu Âu.
Nỗ lực của Busby được đền đáp vào năm 1968, khi Manchester United trở thành câu lạc bộ Anh đầu tiên giành được Cúp C1 châu Âu, đánh bại Benfica trong trận chung kết. Matt Busby rời câu lạc bộ năm 1969, để lại di sản vô giá: không chỉ danh hiệu lớn, mà còn triết lý xây dựng đội hình dựa trên cầu thủ trẻ và lối chơi tấn công hấp dẫn.
Giai đoạn 1969-1986: Thăng trầm sau Busby
Sau khi Matt Busby rời đi, Manchester United gặp nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm người kế nhiệm phù hợp. Huấn luyện viên MU đầu tiên được bổ nhiệm là Wilf McGuinness, cựu cầu thủ và thành viên của “Những đứa trẻ của Busby”. Tuy nhiên, do sự cạnh tranh gay gắt và áp lực từ người hâm mộ, không được sự ủng hộ của các cầu thủ, McGuinness không thể mang lại thành tích tốt. Mùa giải 1970-71 khởi đầu rất tệ, và câu lạc bộ buộc phải thuyết phục Matt Busby trở lại, trong khi McGuinness trở lại vị trí huấn luyện đội dự bị.
Vào tháng 6 năm 1971: Frank O’Farrell được bổ nhiệm làm huấn luyện viên mới, nhưng chỉ trụ lại được 18 tháng. Ông ban đầu có một khởi đầu tốt với 18 trận thắng trong 20 trận đầu, nhưng hiệu suất tệ hại trong mùa giải 1972-73, cùng với mâu thuẫn với huyền thoại George Best, đã dẫn đến việc ông bị sa thải.
Vào tháng 12 năm 1972: Tommy Docherty thay thế O’Farrell. Ban đầu, ông cứu Manchester United khỏi xuống hạng, nhưng đội vẫn phải xuống hạng năm 1974. Tuy nhiên, Docherty giúp đội thăng hạng ngay trong mùa giải sau, và đưa Quỷ đỏ lọt vào hai trận chung kết FA Cup liên tiếp năm 1976 và 1977.
Mặc dù thua Southampton năm 1976, ông giành được danh hiệu lớn của sự nghiệp khi đánh bại Liverpool năm 1977. Thế nhưng, không lâu sau, Docherty bị buộc thôi chức vì quan hệ tình ái với người vợ của nhân viên vật lý trị liệu câu lạc bộ, một sự kiện gây xáo trộn lớn.
từ năm 1977 đến 1981: Dave Sexton giữ vị trí huấn luyện viên Manchester United. Ông mang về những cầu thủ như Joe Jordan, Gordon McQueen, Gary Bailey và Ray Wilkins, nhưng không thể giành được danh hiệu lớn, chỉ đạt được vị trí á quân mùa giải 1979-80 và thua Arsenal trong trận chung kết FA Cup năm 1979. Mặc dù giành được bảy trận thắng cuối cùng dưới sự dẫn dắt của ông, Sexton vẫn bị sa thải vào năm 1981.
Ron Atkinson thay thế Sexton, và ngay lập tức phá vỡ kỷ lục chuyển nhượng của Anh khi mua Bryan Robson từ West Bromwich Albion. Dưới sự dẫn dắt của Atkinson, Manchester United giành hai chức vô địch FA Cup năm 1983 và 1985, trở thành ứng cử viên số một cho ngôi vô địch trong mùa giải 1985-86. Tuy nhiên, sau khi chỉ về vị trí thứ bảy và có nguy cơ bị xuống hạng, Atkinson bị sa thải vào tháng 11 năm 1986, mở đường cho triều đại thành công nhất trong lịch sử câu lạc bộ.
Giai đoạn của triều đại Alex Ferguson (1986-2013): Vương quốc Quỷ đỏ
Alex Ferguson là huấn luyện viên quan trọng nhất trong lịch sử Manchester United, giữ chức vụ từ năm 1986 đến năm 2013, hơn 26 năm. Dưới sự dẫn dắt của ông, Manchester United xây dựng đế chế của mình, giành được 13 chức vô địch Premier League, 5 FA Cup, 4 League Cup, 10 Community Shields, hai Cúp C1 châu Âu, cùng nhiều danh hiệu quốc tế khác. Đây là giai đoạn mà Manchester United trở thành một trong những câu lạc bộ lớn nhất thế giới, với thành tích vượt trội so với các đối thủ cạnh tranh.
Ban đầu, Ferguson gặp khó khăn trong việc chứng minh khả năng của mình, nhưng đã từng bước xây dựng đội hình mạnh mẽ. Ông xây dựng được những đội hình xuất sắc với sự kết hợp giữa cầu thủ trẻ tài năng và những cầu thủ có kinh nghiệm, tạo ra lối chơi tấn công hấp dẫn và hiệu quả.
Điểm cao nhất trong triều đại của Ferguson là mùa giải 1998-99, khi Manchester United trở thành đội bóng đầu tiên trong lịch sử đạt được cú ăn ba: vô địch Premier League, FA Cup và Cúp C1 châu Âu trong cùng mùa giải. Trận chung kết Cúp C1 năm 1999, nơi Quỷ đỏ lội ngược dòng bằng hai bàn thắng trong thời gian bù giờ để đánh bại Bayern München, được coi là một trong những cuộc lội ngược dòng vĩ đại nhất mọi thời đại.
Ferguson liên tục xây dựng đế chế của mình, giành chức vô địch Premier League liên tiếp và đưa Manchester United trở thành thế lực thống trị bóng đá Anh. Ông nuôi dưỡng và phát triển các cầu thủ trẻ tài năng, tạo ra các huyền thoại như Ryan Giggs, Paul Scholes và Gary Neville, đồng thời mang về các ngôi sao đẳng cấp thế giới như Eric Cantona, David Beckham, Cristiano Ronaldo và Ruud van Nistelrooy. Ông được phong tước hiệp sĩ năm 1999 vì những đóng góp cho bóng đá, một minh chứng cho tầm ảnh hưởng của mình.
Ông rời câu lạc bộ năm 2013, để lại di sản vô giá, biến Manchester United từ đội bóng thành công thành một đế chế toàn cầu với giá trị thương hiệu lớn nhất thế giới.
Giai đoạn hậu Ferguson (2013 đến nay): Tìm kiếm lại bản sắc
Sau sự ra đi của Alex Ferguson, Manchester United trải qua giai đoạn khó khăn trong việc tìm kiếm lại thành tích và bản sắc chiến thuật. David Moyes được bổ nhiệm làm huấn luyện viên MU vào tháng 5 năm 2013, với hy vọng tiếp nối thành công của người tiền nhiệm. Tuy nhiên, ông chỉ trụ lại được 10 tháng, bị sa thải vào tháng 4 năm 2014 sau một mùa giải tệ hại khi đội không thể bảo vệ chức vô địch Premier League và lần đầu tiên trong gần 20 năm không có suất dự các giải đấu châu Âu.
Ryan Giggs, huyền thoại câu lạc bộ, làm huấn luyện viên tạm quyền cho phần còn lại của mùa giải, trước khi Louis van Gaal được bổ nhiệm vào tháng 5 năm 2014. Van Gaal mang đến triết lý chiến thuật rõ ràng và chi tiêu nhiều tiền vào thị trường chuyển nhượng, với các bản hợp đồng như Ander Herrera, Luke Shaw, Ángel Di María và Daley Blind.
Dưới sự dẫn dắt của ông, Manchester United trở lại Champions League trong mùa giải đầu tiên, nhưng lại không thể tiến xa ở giải đấu châu Âu và chỉ về thứ năm trong mùa giải 2015-16.
Mặc dù giành được FA Cup năm 2016, cân bằng kỷ lục của Arsenal, van Gaal vẫn bị sa thải, sau đó được thay thế bởi José Mourinho.
Mourinho mang về các cầu thủ như Zlatan Ibrahimović, Paul Pogba và Eric Bailly, giúp Manchester United vô địch Europa League và giành suất dự Champions League. Tuy nhiên, dù có một số thành công, mối quan hệ giữa ông và ban lãnh đạo, cùng với kết quả không ổn định, dẫn đến việc bị sa thải vào tháng 12 năm 2018.
Ole Gunnar Solskjær, cựu cầu thủ và người hùng trong trận chung kết Cúp C1 năm 1999, được bổ nhiệm làm huấn luyện viên tạm quyền, sau đó trở thành huấn luyện viên chính thức vào năm 2019. Dưới sự dẫn dắt của ông, Quỷ đỏ giành được League Cup năm 2020 và Europa League năm 2021, nhưng không thể cạnh tranh cho chức vô địch Premier League.
Sau những mùa giải kết quả không ổn định, Solskjær bị sa thải vào tháng 11 năm 2021, Ralf Rangnick làm huấn luyện viên tạm quyền, và Erik ten Hag được bổ nhiệm vào tháng 5 năm 2022.
Erik ten Hag đã mang đến sự đổi mới cho Manchester United, xây dựng lối chơi tấn công áp đặt và giúp đội giành được League Cup năm 2023 và FA Cup năm 2024, cùng với việc về thứ ba ở Premier League. Sau khi ten Hag rời đi, Ruud van Nistelrooy làm huấn luyện viên tạm quyền, và vào năm 2024, Ruben Amorim trở thành huấn luyện viên MU hiện tại, tiếp tục quá trình tái thiết đội bóng.
Tổng kết
Từ những tin tức bóng đá tổng hợp trên đây có thể nhận thấy, lịch sử của Manchester United cho thấy sự thay đổi liên tục trong việc tìm kiếm người huấn luyện phù hợp, mỗi giai đoạn đều phản ánh tham vọng và chiến lược của câu lạc bộ. Từ những năm tháng đầu khó khăn đến triều đại huyền thoại của Ferguson và những nỗ lực gần đây, các huấn luyện viên đã đóng góp quan trọng trong việc tạo nên thương hiệu và vị thế của Manchester United trên toàn thế giới. Những người quản lý này không chỉ dẫn dắt đội bóng trên sân cỏ, mà còn tạo ra di sản chiến lược và văn hóa cho câu lạc bộ, làm cho Quỷ đỏ trở thành một phần quan trọng của bóng đá toàn cầu.
